TÜRK-İSLÂM DÜŞÜNCESİ, felsefe, kelâm ve tasawufa dayanan bir disiplindir. İslâm coğrafyasında yetişen Türk asıllı düşünürlerin bu sahalarda ortaya koyduğu dünya görüşleri ve sistemlerini inceler. Her ne kadar bazıları tarafından dışlanmaya çalışılsa da tarihî bir realite olarak var olan bir bilim dalıdır.
Elinizdeki bu kitap, Türk-İslâm düşüncesi üzerine uzun yıllar emek verilmiş ve her biri farklı zaman ve farklı yerlerde yayımlanmış makale ve tebliğlerimizin bir araya getirilmiş şeklidir. Bir Türk felsefesinin mevcudiyetini ortaya çıkarmak amacıyla yapmış olduğumuz bu çalışmalardan istifade etmek isteyenler, onlara ulaşma konusunda ciddi bir güçlük içindeydiler. Ayrıca daha geniş okuyucu kitlelerine ulaştırılması, onların derli toplu bir kitap olarak okuyucu ve araştırmacılara sunulması gerçekten bir zaruret halini almıştı. Bizde henüz yapılmakta olan ama bugün Batı dünyasında ilim adamlarının en yaygın yaptığı şeylerden biri makalelerini derli toplu bir kitap getirip neşretmektir. Biz de burada yukarıda belirttiğimiz gerekçelerden dolayı aynısını gerçekleştirmeye çalıştık...Konu itibariyle birbirine yakın olan makale ve tebliğlerimizi, uygun başlıklar altında bir araya getirdik ve kitaba "Türk-İslâm Düşüncesi Üzerine Araştırmalar" adını verdik. Gelecekte araştırmalarla zenginleşebilecek dinamik bir yapı içinde yedi ana bölüm altında topladık.
I. Bölümde Türk düşüncesinin genel panoraması altında tarihî dönüm noktaları ile kültür ve medeniyet kavramlarının
analizlerim ihtiva eden araştırmalara yer verilmiştir,
II. Bölümde temel kavramlardan akıl, felsefe ve hikmet kavramları üzerine, Mevlâna'da odaklaştırılan bir perspektifle ele alınmış çalışmalar yer almaktadır.
III. Bölümde felsefedeki idrak ve hakikat problemleri ele
alınmış ve bu bağlamda Konevî'yle Akşemseddin'm görüşlerini
içeren çalışmalar bir araya getirilmiştir.
IV. Bölümde felsefenin estetik ve ahlâk problemlerini ih
tiva eden konular, yine Mevlâna ve Konevî'nin temerküz ettiği
etüdlerle yer almaktadır.
V. Bölümde Meşşâilİk ile ilgili, özellikle Farabî ve İbn Si
na hakkındaki çalışmalara yer verilmiştir.
VI. Bölümde İşrak Felsefesi'nin ünlü kurucusu Azerî
Türk filozofu Suhreverdî'nin kendi kaleminden felsefî sistemi
ni görebileceğimiz iki eseri sunulmuştur.
VII. Bölümde ise tasavvufla ilgili çalışmaların bir demeti vardır. Bunlar özellikle Hoca Ahmet Yesevî, Yunus Emre,
Mevlâna ve Merkez Efendi ile ilgili çalışmalardır.
Makale ve tebliğlerimizde herhangi bir değişiklik yapmadık. Ancak kitap formuna getirildiğinden gerekli bazı düzenlemeler için yeniden gözden geçirmeyi ve bazı tashihleri yapmayı ihmal etmedik. Her birinin daha önce yayınlandıkları yerleri ilk sayfalarının altında belirttik.
Kitabın oluşmasında emeği geçen birçok arkadaşım ve meslektaşlarıma, özellikle dizgisinde gerekli titizliği ve sebatı gösteren yazı işleri şefimiz Ayşe Serim Hanımefendi'ye teşekkürü bir borç bilirim.
Tevfik ve hidayet Allah'tandır.
Prof. Dr. İsmail YAKIT İsparta - Mart, 2002
|
